In dit bijzondere interview voeren Soerya en Carolina een gesprek over yoga. Doordat ze beiden zowel interviewer als geïnterviewde zijn, ontstaat een ongedwongen gesprek. Hieronder kan je lezen wat hen zoal bezighoudt. Soerya vraagt zich bijvoorbeeld af hoe Carolina op het yogapad is gekomen. Wat volgt zijn openhartige ontboezemingen waardoor we niet alleen Soerya en Carolina beter leren kennen, maar ook kunnen lezen over nieuwe opleidingen die zij beiden ontwikkelen.

Soerya: Hoe ben jij op het yogapad gekomen?

Carolina: Als kind vermoedde en hoopte ik al dat er meer moest zijn dan dit karige bestaan wat we enkel met onze zintuigen waarnemen. De muziek werd voor mij een toevluchtsoord.
Fysiek had ik het ook lastig en de disbalans in mijn spieren door een aangeboren scoliose werd versterkt door mijn carrière als violiste.
Na mijn studie aan het conservatorium kreeg ik direct een orkestbaan. Bij de keuring zei de bedrijfsarts dat ik dit fysiek niet zou gaan volhouden met mijn rug. Dat liet ik mij natuurlijk niet zeggen. Met yoga en een regelmatig bezoek aan masseurs en manuele therapeuten, hield ik mijn baan vol, tot ik rond mijn dertigste in een burn-out terechtkwam. Onder begeleiding van een psycholoog volgde ik een mindfulness training. Daar kwam ik erachter hoe sterk de invloed van het mentale is op het lichaam. De dingen die in mijn hoofd omgingen, werden geprojecteerd op mijn lichaam. Het was bijvoorbeeld voldoende om enkel een stuk bladmuziek op mijn lessenaar te zetten of in te kijken, om de pijn in mijn lichaam weer op te roepen.
Na deze training ging ik op zoek naar een yoga die meer geestelijk gericht was. Integrale Yoga Nederland was de enige yogaschool die ik tegenkwam op internet waar werd gesproken over dat lichaam en geest één zijn, dat dit niet los van elkaar te zien is.
Na een gesprek met Lopamudra heb ik me ingeschreven voor de opleiding. Mijn intentie was vooral om lichaam en geest in balans te brengen, maar gedurende het eerste half jaar van de opleiding ging het zo prikkelen dat ik ook docent wilde worden.
Ook de Hatha yoga werd hier op zo’n wijze gegeven, dat ik de grenzen van mijn lichaam beter begon waar te nemen en te respecteren en vanuit ontspanning het lichaam zelf in de houdingen liet komen.
Mentaal ontspande ik en ik kreeg honger naar meer geestelijke ontwikkeling, juist nu de muziek voor mij even geen toevluchtsoord meer was, was ik nog meer zoekende dan ooit naar de zin van alles.
Wat was voor jou de aanleiding om met yoga te beginnen?

Soerya: Ik voelde me aangetrokken tot de yoga na het lezen van een boek over spiritualiteit. Daarin las ik dat je met een innerlijke houding invloed kunt uitoefenen op het leven. Dat was voor mij nieuw en iets wat ik direct geloofde. Ik zocht een yogacentrum waar innerlijke ontwikkeling centraal staat. Dat heb ik ook gezegd toen ik belde naar het Centrum voor Integrale Yoga, dat destijds nog op het Eendrachtsplein zat. Ik sprak de oude Mataji. Ze zei dat ik aan het goede adres was en dat klopte: ik ben nooit meer weggegaan.
Voordat ik yoga deed vond ik het heel normaal om door omstandigheden geleefd te worden. Het heeft lang geduurd om te leren om niet gefrustreerd te raken door de buitenwereld. Dat kan alleen als je je aandacht richt op jezelf en niet op anderen. Dat is aanvankelijk geen prettig werk, want je ziet aan jezelf zoveel dat veranderd zou moeten worden. Maar als je je niet laat ontmoedigen door de buitenkant, dan komt er een moment dat het besef van de Goddelijke vonk die in je woont, zich bestendigt. Ik voel het nog niet altijd en ik kan er ook nog niet altijd naartoe, maar het besef dat ik dát ben, is er wel altijd. Zelfs in deze tijd waarin we ogenschijnlijk zijn overgeleverd aan een grillig virus, overheidsmaatregelen en overheidssteun, voel ik me een vrije ziel, niet beperkt door omstandigheden.

Welke persoonlijke ontwikkeling heb jij doorgemaakt, die je waarschijnlijk niet had doorgemaakt als de yoga niet op je pad was gekomen?

Carolina: Ik was onrustig en heel perfectionistisch voor mezelf en verwachtte dat ook van anderen. Het leek van buiten alsof ik heel stevig in mijn schoenen stond en wist wat ik wilde, maar ik trok het mezelf altijd heel erg aan wat anderen van mij vonden of tegen mij zeiden. Mijn gevoeligheid nam steeds meer toe en vlak voor mijn burn-out kreeg ik diverse spirituele ervaringen tijdens concerten, die ik op dat moment met niemand kon delen. De zwarte gaten na een concert werden steeds groter.
Mindfulness training liet me inzien hoe te veel perfectionisme je geluk in de weg kan zitten en begon dit los te laten. Ik werd een aangenamer persoon voor mezelf én mijn omgeving.
Ik vervolgde mijn ontwikkeling bij Integrale Yoga, waar ik mezelf beter heb leren kennen. Ik begon langzaam op te krabbelen en de laatste twee jaar ging ik zien dat ik een beetje doorgeslagen was naar de andere kant. Ik werd vlak en onverschillig en misschien wel iets té meegaand, Waar ik eigenlijk karakter en leiderschap mocht tonen, bewoog ik met iedereen mee. Tegenwoordig komt er steeds meer kracht van binnenuit en ga ik zien dat ik mag staan voor wat ik denk of voel. Ik heb nog steeds niet zoveel meningen, maar als ik iets door ervaring weet, mag ik daar best voor gaan staan.

Soerya: Dat is voor mij herkenbaar. Ik was zelf een gevoelig en naïef kind. Om mezelf te beschermen heb ik ook lange tijd een onverschillige houding aangenomen tegen mensen. Die houding is voor een bepaalde tijd nodig geweest, maar naarmate je jezelf ontwikkelt komt er een moment waarop je wel om kunt gaan met die gevoeligheid, met dat perfectionisme of wat het dan ook is wat moeilijk te hanteren is. En dan mag je die onverschilligheid weer loslaten.

Hoe beleef jij de coronacrisis?

Carolina: Dat klinkt heel gek, maar eigenlijk alleen maar positief. In het begin van de coronaperiode werd ik erg in beslag genomen door het zorgen voor een dierbare. Dat werkte voor mij heel relativerend.
Ook kocht ik meteen in september een fiets, onder andere om het ov te vermijden. Dit was heel helend voor lichaam en geest.
Los daarvan kan ik me heel goed vermaken in mijn eentje en ben ik graag thuis en in mijn tuin.
Het is een tijd waarin je helemaal met jezelf bezig kunt zijn. Met de Kerst had ik lekker veel gegeten, zitten Netflixen, lezen, puzzelen… ik werd een beetje inert en mijn lichaam begon oude kwaaltjes te vertonen. Dus na de Kerst ben ik maar eens fysiek met mezelf aan de slag gegaan, met hatha yoga. Als ik pijn heb in mijn lichaam grijp ik als eerste naar de yogatherapie van Remo Rittiner. Ik ben van nature hypermobiel – te flexibel in de gewrichten – dus dan helpt het om eerst mobiliserende oefeningen te doen. Eerst een beetje kracht opbouwen en dan gaandeweg naar de houdingen zoals we die binnen de Integrale Yoga doen, zoals de reinigende serie.
Nu kan ik die serie helemaal zelf doorvoelen en krijg ik weer nieuwe ervaringen en inzichten waar ik me voorheen niet van bewust was. Als je lesgeeft ben je altijd met één oog en oor met de leerlingen bezig, toch?

Soerya: Ja, zelf met aandacht yoga doen is zo anders dan voor een groep staan.
Tijdens de eerste lockdown was ik heel druk met de omschakeling naar digitaal, maar sinds de huidige sluiting begin ik de ochtend met een lekker muziekje op te zetten, mijn mat uit te rollen en mijn oefeningen te doen. Daarbij luister ik naar wat mijn lichaam op dat moment nodig heeft. Daarnaast heb ik tijd om elke dag een lange wandeling te maken met mijn lieve hondje Bibi, tijd om boeken te lezen, me ergens in te verdiepen. Zo is de yoga nidra op mijn pad gekomen.
Dé ontdekking van de laatste maanden voor mij is dat spanning zowel op individuele als collectieve schaal voor ontzettend veel problemen zorgt. Als je wereld sneller verandert dan jij kunt meebewegen, veroorzaakt dit overbelasting: fysiek, emotioneel en mentaal. De ontwikkelingen op aarde gaan de laatste 100 jaar zo snel dat dit misschien wel het grootste probleem is van deze tijd. Het beoefenen van yoga nidra is een wetenschappelijke methode om hiermee om te gaan. Dankzij de yoga nidra ben ik zelf veel beter gaan slapen. Ik ben bewuster geworden in mijn dromen en ook steeds bewuster in mijn waakbewustzijn, onder andere van de spanning die ik de hele dag door opbouw.

De achtergronden van yoga nidra zijn ook interessant. Daarom ben ik workshops yoga nidra gaan geven. Dat kan ook prima online, en dat is wel zo praktisch in deze tijd.
De drie workshops die ik heb ontwikkeld worden telkens nog verder uitgebreid. Er is nog zoveel meer te ontdekken en te beoefenen! In september komt er zelfs een opleiding voor docenten die graag yoga nidra willen geven.

Carolina: Jaaaah…  ik volg jouw yoga nidra workshops en ik kan het echt iedereen aanbevelen!
Mijn ervaringen van de laatste tijd, het teruggaan naar de basis van hatha yoga, hebben me ook inspiratie gegeven om dit met anderen te delen in een nieuwe opleiding: Yoga Essenties.
De zonnegroet en de reinigende serie staan hierin centraal.
De zonnegroet is een belangrijk aspect van de hatha yoga en van het op stroom brengen van de energie. Door de zonnegroet wordt het lichaam opgewarmd om de reinigende serie te kunnen doen. Deze heeft een zeer diepe werking op de organen; door de stroom van prana wordt het lichaam gereinigd. Als je de tijd neemt om zo’n serie met volle aandacht te doen, dan kun je de houdingen doorleven. De reinigende serie is eigenlijk de basis van de hatha yoga. Het is belangrijk die te blijven herhalen vanuit verschillende benaderingen zodat de hatha yoga wordt ingeprent in het lichaam.
Door hier intensief mee bezig te zijn, kun je niet om andere basisprincipes van yoga heen zoals prana, het energielichaam, ontspanning, bewustwording. Als er bijvoorbeeld geen ontspanning is, kun je de reinigende serie niet doorvoelen. Wanneer je de reinigende serie gaat doen vanuit een streven naar perfectie, dat werkt niet. Het lichaam gaat pas stromen als je op een ontspannen manier de houdingen aanneemt en aanhoudt.
Daarom gaan we in de opleiding Yoga Essenties in detail in op deze twee basisseries: De oefeningen waaruit deze series bestaan zijn niet voor iedereen even eenvoudig, maar je kunt ze met een aantal aanpassingen toch doen. Voor docenten is het belangrijk om dit goed over te brengen op de leerlingen. We komen nu eenmaal niet uit India, waar de lichamen met gemak de asanas kunnen aannemen. Hoe noordelijker je gaat, hoe grover de lichamen gebouwd zijn. In het Westen zijn we zo gewend aan stoelen, dat we de meest eenvoudige zithouding vaak niet eens lang vol kunnen houden. Als wij op de grond zitten kunnen we niet zonder handen opstaan. Een Indiër zit met gemak in de lotushouding, maakt zijn voeten los en staat gewoon op!
Ook zijn we vergeten hoe belangrijk het bekken is, zowel qua flexibiliteit als sterkte. Veel westerlingen hangen in de houdingen. Maar kracht is heel belangrijk bij hatha yoga. Door de zonnegroet te doen komt niet alleen kracht in het lichaam, maar ook bewustzijn.
In de opleiding Yoga Essenties dagen we yogadocenten uit om weer zelf op de mat te gaan zitten, alle kennis die ze hebben over een houding te vergeten en terug te gaan naar de ervaring. Terug te gaan naar je liefde voor de yoga.
We geven een opbouw van hoe je rustig naar de reinigende serie toe kunt werken, welke alternatieven je kunt aanbieden en daarnaast herhalen we de basisprincipes zoals de nadi’s. Dat is allemaal voorbijgekomen in andere opleidingen, maar we gaan het bewust herhalen, in andere bewoordingen en niet alleen als theorie, maar ook als praktische ervaring.
Want wat is nu eigenlijk prana? We kunnen er wel een vertaling voor geven, maar kun je het ook ervaren in het lichaam?

Soerya: Wij Westerlingen zijn nu eenmaal niet opgevoed met de cultuur van yoga. Wij doen heel veel met ons denken. Maar met je denken kun je een begrip als prana nooit volledig doorgronden. In de opleiding yoga nidra gaan we ook de yogawetenschap en yogapraktijk met elkaar verbinden. Het is mijn eigen ervaring, en ik zie het ook bij anderen, dat er vaak een kloof is tussen de yoga willen leven en de yoga leven. Alle goede intenties ten spijt, is het vaak moeilijk om van bepaalde neigingen en leefpatronen die je in de weg staan om een natuurlijke persoon te zijn af te komen. Met een natuurlijk persoon bedoel ik de persoon die je zou zijn zonder alle ballast, als je volledig ontspannen en vol vertrouwen iedere seconde van de dag je leven zou leven.
Yoga nidra werkt op ons onderbewustzijn, precies daar waar de wortels van onze persoonlijkheid liggen. Als je in het oppervlaktebewustzijn probeert aan jezelf te werken, bijvoorbeeld door minder naar perfectionisme te streven, dan snoei je als het ware slechts de takken met als gevolg dat de struik weer aangroeit. Kun je echter de wortels uittrekken, dan komt de struik niet meer terug.
De methodes die gebruikt worden in yoga nidra hebben veelal een tantrische achtergrond. Ik vind het belangrijk dat docenten die yoga nidra aan hun leerlingen aanbieden, de achtergronden van de diverse oefeningen kennen en begrijpen waartoe ze dienen.
Naast de theoretische achtergrond en de beoefening van yoga nidra, gaan we in de opleiding ook fysieke series en pranayama doen ter voorbereiding op een yoga nidra sessie. Deze series zijn er vooral op gericht ruimte te maken in het lichaam om prana vrij te laten stromen. De houdingen uit de yogatherapie zijn heel geschikt hiervoor. Het zou leuk zijn als jij me daarbij zou willen helpen.

Carolina: Heel graag. Doen we!

Soerya: Heb jij eigenlijk nog dromen voor de toekomst?

Carolina: Mijn persoonlijke droom was violist zijn. Dat is gelukt. Ik was succesvol maar nu is het klaar. Nu is mijn droom ! En dat we een mooi blakend yogacentrum mogen blijven waarin steeds meer verschillende dingen aangereikt worden die allemaal samenkomen in de integrale yoga.
En jij?

Soerya: Blijven groeien. Dat ik mag blijven leren en ontwikkelen. De Moeder zei op haar 90e: “Ik  ben de enige hier die jong is.” Zo zou ik graag willen zijn!

Van 22 t/m 25 augustus verbleef onze docente Carolina  Leeuw-Wagner in Trier voor een korte bijscholing. Na haar avontuur van de Nadi- Spierherstel Therapieopleiding (NMT) vorige zomer waarvan zij uitgebreid verslag deed in IYM, had ze ook deze zomer de behoefte om zich te laten bijscholen in de Ayur yogatherapie scholing van Remo Rittiner.

Omdat Remo op dit moment overal werkzaam is, behalve dichtbij, kom ik terecht op de site van zijn collega-assistent Christoph Kraft, die een yogastudio in Trier heeft. Daar zie ik een viertal workshops staan die me interesseren en ik besluit me voor twee ervan op te geven. Geld heb ik op dat moment niet, maar ach, what’s new. Eigenschap van Vata? Wat maakt het uit. Agastya zei altijd: Geld moet rollen. Als je het niet uitgeeft, komt het ook niet naar je toe.
En ja hoor, de week dat ik me opgeef, krijg ik wat gemaakte organisatie-uren uitbetaald van mijn muziekensemble én krijg er een privéleerling bij; een musicus die dertig lessen bij mij mag gaan nemen van haar baas, waarvan er tien vooruitbetaald worden.

Dus ik stap in mijn aubergine Panda en kom na een lange autorit aan op mijn bestemming. Een appartement van Airbnb, waarvan de enorm krappe parkeergarage me wat benauwd maakt om doorheen te manoeuvreren, maar de Russische eigenaar leidt mij met rustige stem naar een parkeerplek waar mijn panda de komende dagen kan blijven staan. Ook de entree van de galerij geeft me een unheimisch gevoel, maar Igor laat me de binnenkant van een net en schoon appartement zien, dat op loopafstand van het gezellige oude centrum van Trier is.

Ik parkeer mijn spullen en vertrek direct naar de Yogastudio, waar Christoph mij opwacht voor een privéles. Het is even zoeken naar de ingang, maar dan vind ik deze op een bedrijventerrein, tussen een grote winkel voor de ‘doe het zelf’ man/vrouw en de Mac Donalds. Ook hier blijkt de binnenkant vele malen mooier dan de buitenkant deed vermoeden.

Ik ken Christoph zoals gezegd van de NMT opleiding, waar hij Remo intensief assisteerde, dus het voelt vertrouwd wanneer hij na wat uitwisseling van informatie voorstelt om mij eerst een NMT behandeling te geven.
De volgende dagen ondervind ik de enorme helende kracht die is uitgegaan van deze drukpunten behandeling. Het resultaat op mijn lichaam en geest is boven verwachting, wat mij een extra motivatie boost geeft om de NMT opleiding weer te gaan geven bij IYN in september.

De volgende dag heb ik wat tijd om de stad te verkennen. Ik ben gek op boottochtjes, dus ik laat me voor de lunch eerst nog even lekker langs de Moesel varen.
Na de lunch gaat het dan echt van start en de komende dagen dompel ik me onder in de complexiteit van de oorzaken van ziektes. De workshop wordt gegeven door Prof. Dr. Martin Mittwede, natuurgeneeskundige voor psychotherapie.

Vele dingen die ik op een andere wijze en in een ander deel van mijn wezen bij de Integrale Yoga in de lessen van Lopamudra en Agastya heb mogen ontvangen, worden een feest der herkenning in het mentale. Ik prijs mezelf dan ook gelukkig dat ik erachter kom hoeveel ik in de afgelopen jaren heb meegekregen van deze twee bijzondere mensen, waardoor ik deze workshop, ondanks dat het geheel in het Duits is, goed kan volgen.

Naast een hoeveelheid aan informatie, krijgen we ook meditatieve oefeningen. Deze zijn eenvoudig en daardoor zeer doeltreffend. Ze geven inzicht of herinneren mij op z’n minst weer aan bepaalde thema’s in mijn leven.

Er wordt gesproken over hoopgevende dingen, namelijk dat zowel in de spirituele kringen als in de westerse psychoanalyse er steeds meer het belang wordt gezien van een holistische aanpak bij ziekten. Dat ziekte/pijn een combinatie is van vele factoren en dat de behandelwijze dus per persoon zeer verschillend en persoonlijk is. Ik kan dit uit ervaring alleen maar beamen.
Er wordt gesproken over het Zelf, God, filosofie, het belang van kunst, het onderhouden van liefdevolle relaties, beweging, voeding, de dosha’s, de guna’s, samskara en ga zo maar door. Kortom teveel om op te noemen.
Hij geeft met klem het advies om mensen met ziekten altijd door te verwijzen naar een arts, iets wat ik ook bij IYN vaak heb horen zeggen: Wij zijn geen therapeuten/helers. Wat uiteraard niet wil zeggen dat yogalessen niet helend kunnen zijn.

Ondanks de zeer lange dagen, ben ik zeer helder en wakker. Later realiseer ik me dat ik meestroom op de vibraties van het aanwezige collectieve mentale bewustzijn.

Als rode draad hoor ik een pleidooi om dogma’s over boord te gooien, om vooral te leven en ieder deel van ons wezen onder de loep te nemen en te ontwikkelen.
Dat klinkt als muziek in mijn oren en sluit mijns inziens mooi aan bij de Integrale Yogaweg.

Carolina

 

 

Op zaterdag 11 augustus vertrek ik naar Duitsland voor een nieuw yoga-avontuur. Een week lang duiken in de wereld van ‘Nadi Muskeln Therapie’, een cursus die gegeven wordt door de Zwitser Remo Rittiner.
Ik raakte nieuwsgierig naar deze man, door de twee boeken die hij geschreven heeft: Het grote Yogatherapieboek en Herstelmethode nadi-spiertherapie.

Na een lange, maar redelijk comfortabele trein- en busreis, kom ik een dag voordat de cursus begint aan in het kleine plaatsje Holzbalge, zo’n 4 km verwijderd van Schweringen waar de cursus zal plaatsvinden. De vrouw des huizes is niet thuis, maar na een kleine speurtocht vind ik de voordeursleutel en voel me gelijk thuis in dit sprookjeshuis, midden in de maisvelden.

Op zondag neem ik mijn tijd om te acclimatiseren, de omgeving op de fiets te ontdekken en een verfrissende duik te nemen in het meer van Schweringen.

Om 18.00 vangt het feest aan in het Peter Hess Centrum met gezamenlijk eten waarna we gelijk van start gaan.            Gezeten in een kring vraagt Remo ons om beurten onze fysieke pijntjes en mankementen op te noemen, ons lijden, Duka. Niet om er verder op in te gaan, maar zodat hij in de komende dagen de juiste proefpersoon naar voren kan halen om ons dingen te laten zien en ervaren. Hij hamert erop dat het gaat om ervaren door te voelen. Dat we anatomie niet zozeer uit boeken kunnen leren, maar vooral door te voelen, anders blijft het boekenkennis. En om te leren voelen moeten we in contact komen met ons hart.
Vervolgens vraagt hij ons nog wat onze doelen zijn met deze cursus, wat je het liefst vanuit je hart zou willen doen en/of wat je anders zou willen op dit moment in je leven.
Ik moet bekennen dat grote groepen niet zo mijn ding is. Er gaan dus nogal wat dingen door me heen, maar ik neem het allemaal waar, ook mijn nervositeit, en merk dat ik me er vrij snel toch overheen kan zetten. Ik klap niet dicht en besluit om niet in mijn veilige schulp te kruipen. Ik kamp momenteel niet met grote levensvragen. Mijn doel is fysiek herstel en om de kennis die ik hier opdoe weer door te kunnen geven.
Het Duits blijkt me in elk geval goed af te gaan, men ‘verstaat’ me en complimenteert me. Het ego maakt een ronde dansje;-) en Remo zegt ook nog zeer verheugd te zijn dat de vertaling in het Nederlands van zijn boek er nu toe geleid heeft dat iemand helemaal uit Nederland is gekomen.
We gaan een verdieping hoger en sluiten deze dag af met een meditatie. Yoga Nidra zo ik later begreep.
Het OHM werd aan het einde door Remo luidkeels aangezwengeld. Hij heeft dat duidelijk vaker gedaan;-) en heeft een mooi stemgeluid. De meeste deelnemers, waaronder ondergetekende, zijn nog wat schuchter. De minder schuchtere hadden wat mij betreft wat meer schuchter mogen zijn ha ha;-). Dit is nog even wennen voor mijn gevoelige oortjes en ik voel me er behoorlijk ongemakkelijk bij. Agastya zou zeggen: stel jezelf de vraag, wat is het dat zich ongemakkelijk voelt, ha ha ha.

De volgende ochtend fiets ik door de velden van Holzbalge naar Schweringen. Om 07.30 betreden we de ruimte in stilte en Remo leidt de meditatie.
De meditatie wordt gedeeltelijk begeleid door klankschalen.
Dit is vooral omdat de cursus gegeven wordt in het Peter Hess centrum, dat gespecialiseerd is in allerlei dingen met klankschalen. Vanwege eerdere ervaringen met geluiden en klankconcerten waar mijn lichaam nogal van streek raakte, word ik ook nu hier niet dolgelukkig van en hoop vurig dat ze dit niet iedere dag doen.
Er volgt ook een reflecterende vraag, die we kennelijk hardop in het universum mogen beantwoorden. Ik heb daar zelf geen behoefte aan en schrik dan ook de eerste keer van de persoon naast me die de stilte plots verbreekt door een woord of zin hardop uit te spreken.
We vervolgen meteen met hatha yoga, volgens de yogatherapie oefeningen.  We beginnen met de voeten en iedere dag zullen we een stukje omhoog in het lichaam gaan.

Ik wist wel dat ik mijn voeten niet zo heel veel aandacht geef, maar de eerste ochtend was al gelijk weer een bevestiging dat jezelf van daaruit opbouwen toch echt wel z’n voordelen heeft en een uitwerking heeft op de rest van het lichaam.
Ook word ik geconfronteerd met het feit dat ik nog niet op volle kracht ben sinds mijn fysieke tegenvaller begin van dit jaar. Dat maakt me emotioneel, maar de oefeningen maken me tegelijk hoopvol op volledig herstel.
Ik ben vooral erg blij als we om 09.15 eindelijk de ontbijttafel mogen aanvallen;-)

Na het ontbijt is er een blok theorie. We leren een aantal spieren en energiepunten om spanningen los te kunnen laten en we gaan oefenen op elkaar. Nu gaan de dingen natuurlijk nooit zoals je het zelf bedacht had, dus na de zorgvuldig door mij uitgekozen 1e persoon, moesten we wisselen van partner (en vele wisselingen zouden volgen in de komende dagen).
Ik besluit me eraan over te geven en kom tot mijn vreugde erachter dat ik redelijk in balans ben en kan blijven, dus kom maar op. Oké die nogal stevig uitziende man (in mijn hoofd beoordeel ik hem als ‘boer van een vent’) vermijd ik nog even. Laten we niet gelijk op dag 2 overmoedig worden.

Na het warme middageten hebben we 1 ½ uur pauze. Die tijd heb ik ook wel even nodig, om een dutje te doen in 1 van de hangmatten buiten. Het Duits gaat me goed af, maar vraagt toch hier en daar extra inspanning van het denkvermogen. En het lichaam wil ook wel even pauze van al die energieën.

In de middag is er weer theorie, veel oefenen op elkaar en we sluiten de dag af met een meditatie en de volgende reflecterende vragen:
– Hoe voel je je nu
– Wat heb je vandaag erkend
– Wat is er veranderd

Sommigen hebben naar eigen zeggen al veel los gelaten, getransformeerd en roepen hoe fantastisch dit alles is. Woorden als Vrede, Harmonie, Eenheid, ja ja , ik ken ze allemaal, maar ik ben er nog allemaal wat nuchterder onder. Aard van het beestje. Bij mij dalen ervaringen so wie so altijd wat later in.

Op dag 3 zijn de Knieën aan de beurt. Ook hier kom ik erachter hoe de spieren met elkaar verbonden zijn en dat wanneer alles goed samenwerkt er meer harmonie en kracht in het lichaam komt. Je kunt het wel weten, maar als je het echt voelt snap je ook waarom dat zo werkt.
Ik voel me wel wat door elkaar geschud, ook in mijn hersenen. Waar ik me met de Feldenkrais lessen vooral heb bezig gehouden met ‘moeiteloos bewegen’ kost alles me hier erg veel moeite. Ik moet mijn best doen om de ontmoedigende stemmetjes niet de overhand te laten krijgen: ‘je zult nooit echt sterk worden, straks ga je weer door je rug, mijn lichaam trilt als een gek, zie je wel, what were you thinking!

Toch voel ik me na de oefeningen weer als herboren en geniet van het ontbijt. Iedereen is heel erg aardig en laat elkaar zijn zoals ie is. Ik trek de wat stillere Pitta types aan en vanaf het eerste moment is er een meisje/vrouw die ik alleen maar aan hoef te kijken en we begrijpen elkaar. Wat fijn is dat toch! Ook tegen Remo hoef ik niet veel te zeggen gelukkig.

Éen van de andere deelnemers legt mij uit waarom men de tonen van de klankschalen zo door elkaar laat gaan en wat het nut is. Dat daarmee het ego kan oplossen in die klanken, dat de hersenen dan niet de tonen kunnen bestempelen. Ze zegt ook dat ze de ervaring heeft dat vooral musici hier last van hebben, omdat wij graag een bepaalde harmonie herkennen. Ik probeer er nu iets anders tegen aan te kijken, al is het gewoon vooral fysiek onaangenaam.

Vandaag legt Remo het belang uit van de Nadi’s, de kanalen voor Prana, levensenergie. Ook spreekt hij over Golgi, bepaalde zenuwpunten. Weer veel informatie die we direct op elkaar gaan uitproberen. Geen wonder dat ik ’s avonds om 20.00 uur in mijn bedje lig.

Dag 4 valt mij het zwaarst. Het is woensdag. Ik voel me onzeker. Deze dag behandelt ook mijn grootste pijn-gebied: heupen, bekken, lage onderrug… De komende behandelingen beangstigen mij. Uitgerekend vandaag krijg ik een vrouw die meteen ‘voll dran geht’ zeg maar;-0
En daar is mijn valkuil. Ik kan namelijk erg gelaten blijven onder pijn. Ik ben het als gewoon gaan ervaren, ben een doorzetter en heb zo’n stem die zegt: ‘als het zo heftig is zal het wel goed voor je zijn, kan het eindelijk loslaten’.
Ik ben ’s avonds kapot en heb overal pijn. Voor de zoveelste keer leert  mijn lichaam mij dat de minder subtiele methodes mij geen goed doen.

Op dag 5 kom ik echt in de weerstand. Ik was tot nu toe helder en open tijdens de meditaties, maar vandaag zijn er enkel saboterende gedachtes.
We gaan steeds verder omhoog en mijn lichaam is nu totaal gespannen van al het drukken. Iets wat ik ken, dat mijn lichaam met stress reageert. Ik ben niet overtuigd. Ik wil eigenlijk naar huis. Ik ben ook helemaal klaar met die verdomde klankschalen. En vandaag wilde Remo ook nog dat we allemaal op onze eigen frequentie het OHM gingen zingen. OH NEE! Het was al vals, maar dit is echt niet te verdragen. Ik ben alles behalve stil en ontspannen. Ik besluit zelfs mijn oren dicht te doen en voorover te buigen in mijn eigen wereld. Iedereen heeft toch zijn ogen dicht, dus niemand die het ziet;-)
Na de hatha voel ik me een stuk beter!
Tijdens de theorie en het observeren blijkt 80% van de deelnemers wel een lichte vorm of soms zelfs een behoorlijke scoliose te hebben. We zijn allemaal scheef niet waar. Wil overigens niet zeggen dat iedereen er ook daadwerkelijk last van hoeft te hebben!

Dag 6, we zijn bij de schouders aangekomen. We krijgen veel mooie oefeningen. Simpel, maar zeer inspannend en effectief. Mijn voorovergebogen violistenschoudertjes worden er blij van.

Bij de theorie leren we weer veel punten. Remo neemt mij als voorbeeld, vanwege de overmatige spanning die ik in de schouders heb. Door mijn beroep als violiste, maar natuurlijk ook gewoon omdat ik zo’n stress-kip ben;-) Vandaag is er vooral veel aandacht voor de adem en oefeningen voor innerlijke groei.

Bij het oefenen gaat het nu ook echt om het leren voelen met de handen, het ‘Fingerspitzengefühl’ voor wat diegene onder jou nodig heeft. Zoals Agastya ook altijd zei: zodra je het gevoel hebt dat jij je best gaat doen, dan  moet je stoppen. Wijze les!

Vandaag krijg ik natuurlijk die man die nogal fanatiek is en het liefst alles 2x doet om zeker te weten dat hij goed zit. Ik wil hem niet ontmoedigen en maak het hem daardoor niet gemakkelijk om mij aan te voelen. Maar Remo waakt erover dat men mij met zachtheid behandelt en legt uit dat er mensen zijn bij wie je juist met zachte hand veel meer ontspanning en verdeling van energie bereikt en bij een ander er flink op los kunt gaan om beter resultaat te boeken. Mij geeft hij mee dat ik ook echt moet zeggen als het te hard is. Ik communiceer meestal in de stilte, maar in sommige situaties is het zo nu en dan beter om mijn mond te gebruiken.

Na de lunch worden er loodjes getrokken, ik heb geluk! Weer iemand met wie ik nog niet heb samengewerkt, maar een gelijkgestemde zeg maar.
We gaan namelijk oefenen zoals het op het examen zal gaan. Dat betekent een korte anamnese en een behandeling van 50 minuten plus ontspanning. Eerst de behandeling ondergaan en vervolgens geven.

Op de 7e dag is het examendag.
Net als voorgaande dagen starten we om 07.30 met de meditatie. Na de meditatie wordt er een mantra gezongen, in het Sanskriet…. Oftewel, ik heb geen idee wat ik zojuist gezongen heb en het doet niet zoveel met me.

Bij de hatha yogaoefeningen zijn nek en hoofd aan de beurt.
Na wat theorie worden er weer loodjes getrokken. Ik tref een jonge meid die het allemaal goed aanvoelt en in de vingers heeft. Ze geeft me de tijd en eindelijk lost er zich iets op in het pijngebied. Er biggelen wat tranen over mijn wangen, maar ik ben niet verdrietig. Het is meer het gevoel van ruimte. Weer een stukje dichterbij volledig herstel.

Er volgt een schriftelijke test, maar alles gaat heel relaxed, net zoals bij Integrale Yoga. Fouten bestaan niet en we bespreken gezamenlijk de antwoorden.
Hoe mooi zou het zijn als het op scholen ook zo ging. Gaat het niet om het leren zelf? Wat men zichzelf eigen wil maken? Als je iets niet weet, is het kennelijk (nog) niet voor jou op dit moment. Weten komt met ervaring.

Ik zeg dus niet dat ik alles al weet of begrijp, maar ik heb inspiratie opgedaan om dat wat ik geleerd heb en opgepikt heb door te geven.

Als laatste volgt een mooi ritueel buiten in de zon. Als ik mijn man dat bij thuiskomst vertel vraagt hij gelijk: in een heksenkring? Ha ha, ik begrijp meteen wat hij bedoelt. Ja, in een heksenkring;-). Hij weet hoe graag ik in grote groepen en kringen vertoef;-0. En toch was het een hele mooie ervaring en een mooie afsluiting!

Ik ben dankbaar voor deze ervaring. Ik ben Remo zeer dankbaar dat hij zijn kennis zo belangeloos wil delen met iedereen. Ook Christoph Kraft, zijn assistent deze dagen, ben ik zeer dankbaar voor al zijn accurate aanwijzingen.

Ik heb veel mooie lieve mensen mogen leren kennen, zowel op de cursus als daarbuiten.

Carolina, yogadocente centrum voor Integrale Yoga

Remo Rittiner: https://www.ayuryoga.ch
Christof Kraft: https://www.yoga-kraftquelle.de